Fundacja rodzinna jest instytucją prawną uregulowaną ustawą z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinnej. Jej celem jest gromadzenie majątku, zarządzanie nim oraz spełnianie świadczeń na rzecz wskazanych przez fundatora beneficjentów. Rozwiązanie to ma służyć przede wszystkim planowaniu sukcesji oraz ochronie majątku rodzinnego.
Kto może założyć fundację rodzinną?
Fundatorem może być wyłącznie osoba fizyczna, która posiada pełną zdolność do czynności prawnych. Osoba ta musi złożyć oświadczenie o ustanowieniu fundacji rodzinnej w akcie założycielskim albo w testamencie. Fundacja rodzinna może być ustanowiona przez więcej niż jednego fundatora. Jednakże fundacja rodzinna ustanawiana w testamencie może mieć tylko jednego fundatora.
W jaki sposób powstaje fundacja rodzinna?
Fundacja rodzinna może zostać ustanowiona w akcie założycielskim sporządzonym w formie aktu notarialnego albo w testamencie sporządzonym w tej samej formie. Do jej utworzenia konieczne jest również ustalenie statutu, sporządzenie spisu mienia, ustanowienie właściwych organów fundacji, wniesienie funduszu założycielskiego o wartości co najmniej 100 000 zł oraz wpis do rejestru fundacji rodzinnych. Dopiero z chwilą wpisu fundacja uzyskuje osobowość prawną. Wcześniej – z chwilą sporządzenia aktu założycielskiego lub ogłoszenia testamentu powstaje fundacja rodzinna w organizacji. Z momentem uzyskania osobowości prawnej fundacja rodzinna staje się podmiotem praw i obowiązków fundacji rodzinnej w organizacji.
Jaka jest rola Notariusza?
Notariusz sporządza akt założycielski fundacji rodzinnej (lub testament zawierający oświadczenie o jej ustanowieniu) oraz statut. W zależności od okoliczności przygotowuje również inne czynności notarialne związane z utworzeniem fundacji, jeżeli wymagają tego obowiązujące przepisy lub taka jest wola klienta.
Jakie jest znaczenie fundacji rodzinnej?
Fundacja rodzinna służy przede wszystkim do gromadzenia majątku, zarządzania nim w interesie beneficjentów oraz spełniania na ich rzecz określonych świadczeń. Fundator określa w statucie szczegółowy cel fundacji oraz zasady, na jakich beneficjenci mogą korzystać z jej majątku. Fundacja może również pokrywać koszty utrzymania lub kształcenia beneficjentów będących osobami fizycznymi. Dzięki temu pozwala na uporządkowanie zasad zarządzania majątkiem i określanie sposobu przekazywania świadczeń osobom wskazanym przez fundatora.
Podstawę prawna stanowi ustawa z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinnej (Dz.U. z 2023 r. poz. 326 z późn. zm).